Wolski (Saryusz-Wolski) Gustaw Florian

Wolski (Saryusz-Wolski) Gustaw Florian (1862–1937), urzędnik bankowy, dyrektor banku, działacz społeczny, polityczny i sportowy. Ur. 23 VIII 1862 we Włoszczowicach, był synem Lucjana i Aleksandry z Brockhuzenów.

Od około 1891 pracował jako urzędnik bankowy w Warszawie. Od 1897 przebywał w Częstochowie, gdzie uczestniczył w powoływaniu filii Banku Handlowego w Warszawie (→ Bank Handlowy w Warszawie Oddział w Częstochowie). Po utworzeniu filii zajmował w niej stanowisko głównego księgowego. W 1903–11 był dyrektorem częstochowskiego oddziału Banku Handlowego w Warszawie. Dzięki jego staraniom w 1904–05 wzniesiono gmach banku (→ budynek przy ul. Piłsudskiego 5) przy ulicy Dojazd (od 1919 ul. Piłsudskiego). Brał udział w życiu politycznym; należał do Narodowej Demokracji, a od 1906 do Polskiej Partii Postępowej (PPP), w jego mieszkaniu odbywały się zebrania PPP. W lutym 1907 był kandydatem tzw. koncentracji narodowej w wyborach do II Dumy Państwowej. W 1906 wraz z grupą miejscowej inteligencji wszedł do Komitetu Szkoły Polskiej (pracował w sekcji finansowej); efektem działań tegoż komitetu było utworzenie w tr. → I Polskiego Gimnazjum Filologicznego. W 1908 zaproszono go do komitetu organizacyjnego → Wystawy Przemysłu i Rolnictwa w Częstochowie; w 1909 (jako główny skarbnik) został wybrany do komitetu stałego wystawy. W tr. był współzałożycielem, później prezesem miejscowego oddziału → Stowarzyszenia Kupców Polskich, kierował również (od 1906) → Częstochowskim Towarzystwem Pożyczkowo-Oszczędnościowym. Od początku 1909 był członkiem komitetu budowy Domu Robotniczego → „Jedność”. W 1910–12 należał do zarządu → Straży Ogniowej Ochotniczej w Częstochowie. Wolski angażował się też w działalność sportową; w 1897–99 był członkiem Towarzystwa Cyklistów → „Częstochowscy Towarzysze”. W opinii doktora → Stanisława Nowaka był człowiekiem: „poważnym, rozsądnym, cieszącym się w mieście powszechnym szacunkiem, nie tylko z racji swego stanowiska w świecie finansowym, lecz i ze względu na zalety swego umysłu i charakteru”. W drugiej połowie 1911 wyjechał z Częstochowy. Kierował oddziałem Banku Handlowego w Kijowie, a od ok. 1919 w Płocku. Przez kilka lat był jednym z dyrektorów Banku Handlowego w Warszawie. W 1931 przeszedł na emeryturę. Zm. 30 VII 1937 w Rywoczynach (obecnie Rywociny, powiat działdowski), pochowany został na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 30 wprost, rząd 5, miejsce 24).

Jego żoną była Bronisława z Karlińskich (17 VIII 1868 Warszawa–), mieli dwóch synów Tadeusza (10 X 1887 Warszawa–) i Stefana (10 VI 1890 Warszawa–).

Aleksander Gąsiorski, Bank Handlowy w Warszawie S.A. Oddział w Częstochowie 1897–1997, Częstochowa 1997, s. 89, 103, 105, 303; Eligiusz Małolepszy, Jacek Chowaniec, Zarys dziejów kolarstwa w Częstochowie do 1914 roku [w:], Prace Naukowe Kultura Fizyczna, z. I, red. J. Gruhn-Rodziewicz, E. Małolepszy, Częstochowa 1997, s. 43; – Stanisław Nowak, Z moich wspomnień, część II, Częstochowa (1902–1914), Częstochowa 1933, s. 74, 79, 103, 110, 131–134, 143, 191, 192; – „Gazeta Częstochowska” 1909, nr 23 (24 I), s. 2, 1910, nr 147 (2 VI), s. 2; „Goniec Wieczorny” 1909, nr 360 (10 VIII), s. 4; „Goniec Częstochowski” 1908, nr 124 (6 V), s. 2, 1909, nr 120 (2 V), s. 1, 1931, nr 149 (1 III), s. 20 (jednodniówka); – materiały w zbiorach Ośrodka Dokumentacji Dziejów Częstochowy Muzeum Częstochowskiego.

Juliusz Sętowski