Wojewódzki Szpital Zespolony im. prof. Witolda Orłowskiego

Wojewódzki Szpital Zespolony im. prof. Witolda Orłowskiego, otwarty jako szpital miejski 21 VII 1961 w dzielnicy → Tysiąclecie (obecnie przy ul. PCK). Oddziały szpitala zaczęły funkcjonować od lutego 1962, dysponowały 345 łóżkami (szpital był zaprojektowany na 600 łóżek), z własną kotłownią, zapleczem technicznym i dużym parkiem. W chwili otwarcia w skład szpitala wchodziło pięć oddziałów, tj.: wewnętrzny (ordynator → Marian Ruszkarski), chirurgii ogólnej (ordynator dr Tomir Gajewski), okulistyki (ordynator → Alina Burghardt), neurologii (ordynator Irena Opalska), chirurgii urazowej (ordynator Leszek Janicki), wkrótce położniczy, później uruchomiono oddział dziecięcy. W 1963 oddział zakaźny, a w 1965 zakład fizjoterapii, później oddział intensywnej opieki medycznej i anestezjologii, ginekologii i patologii ciąży, psychiatryczny (ordynator Marek Sternalski). W 1973 Szpital wszedł w skład Zespołu Opieki Zdrowotnej dla miasta Częstochowy. 1 I 1976 stał się Wojewódzkim Szpitalem Zespolonym. Liczba łóżek zwiększyła się do 748, liczba oddziałów do 16, liczba lekarzy do 241. Szpitalowi w znaczący sposób pomagała działalność komitetu opiekuńczego, w którego skład wchodzili przedstawiciele 27 przedsiębiorstw (był to rok 1985). Szpital był systematycznie rozbudowywany i modernizowany; wybudowano pawilon oddziału psychiatrycznego, a także lądowisko dla helikopterów. Kilkakrotnie remontowany, po raz pierwszy w 1969–70 (prace prowadziły Przedsiębiorstwo Budownictwa Miejskiego i Specjalistyczne Przedsiębiorstwo Instalacyjne). Do momentu wybudowania Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w dzielnicy „Parkitka”, szpital na Tysiącleciu był największą i najnowocześniej wyposażoną placówką lecznictwa zamkniętego w Częstochowie i regionie. 30 XI 1998 Wojewódzki Szpital Zespolony uzyskał status samodzielnego publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej; dysponował wówczas 685 łóżkami. Jego organem założycielskim od 1 I 1998 jest samorząd województwa śląskiego. Pierwszym dyrektorem szpitala był dr Tomir Gajewski (do 1969), następnymi byli lekarze: Leszek Janicki, Rajmund Rozpędek (będąc dyrektorem Zespołu Opieki Zdrowotnej dla miasta Częstochowy), Jaromir Kalicki, Jerzy Przudzik, Zdzisław Pawiak, Marian Marchewka, Janusz Adamkiewicz, Andrzej Kubat i ponownie Janusz Adamkiewicz. Formalnie Wojewódzki Szpital Zespolony przestał funkcjonować jako samodzielna jednostka 21 X 2009, kiedy uchwałą sejmiku województwa śląskiego został włączony w struktury → Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. Najświętszej Maryi Panny przy ul. Bialskiej w Częstochowie.

Henryk Kromołowski, Opieka zdrowotna w subregionie częstochowskim od zakończenia II wojny światowej do 2013 r. Jej odbudowa oraz działania naprawczo-rozwojowe, [w:] Problemy ochrony zdrowia, edukacji prozdrowotnej i ekologicznej w regionie częstochowskim XIX–XXI w., pod red. A. Ślęzaka i B. Zawadowicz, Częstochowa 2014, s. 100, 101; – „Gazeta Częstochowska” 1996, nr 36, s. 1; „Życie Częstochowy” 1963, nr 36, s. 6, 1965, nr 86, s. 6, 1969, nr 104, s. 6, nr 135, s. 8, nr 245, s. 6.