Uljański Walenty

Uljański Walenty (ok. 1878–1941), działacz spółdzielczy, związkowy, sportowy, członek Rady Miejskiej w Częstochowie. Ur. we wsi Kobiele Wielkie, powiat noworadomski (radomszczański), był synem Michała i Antoniny z Famulskich.

Pracował jako majster w fabryce włókienniczej „La Czenstochovienne” w Ostatnim Groszu (obecnie dzielnica Częstochowy). Był też udziałowcem w uruchomionej w 1912 fabryce cukierków przy ul. Dojazd 17 (Piłsudskiego). Należał do współzałożycieli, a w 1907–09 stał na czele Stowarzyszenia Zawodowego Robotników Przemysłu Włóknistego „Jedność”. Był członkiem Komitetu Budowy Domu Robotniczego „Jedność”, a w 1908 współzałożycielem i później członkiem zarządu Stowarzyszenia Spożywców → „Jedność” przy fabryce „La Czenstochovienne”. Wszedł do zarządu działającego przy tejże fabryce Stowarzyszenia Teatralno-Muzycznego. W 1906 współtworzył w Częstochowie Towarzystwo Gimnastyczne → „Sokół”, a potem zasiadał w jego zarządzie. Ponownie w „Sokole” (występującym po reaktywowaniu pod nazwą Częstochowskie Towarzystwo Gimnastyczne) działał od 1914. W 1917 wybrano go do Rady Miejskiej w Częstochowie; należał m.in. do komisji żywnościowej. Po rozbrojeniu Niemców w Częstochowie w listopadzie 1918 został wyznaczony na naczelnika → Straży Obywatelskiej XI okręgu, obejmującego obszar Ostatniego Grosza. Od 1920 należał do zarządu (przez jakiś czas pełnił funkcję prezesa) Związku Majstrów Fabrycznych. W latach 20. był działaczem Klubu Ogólno-sportowego → „Victoria”. Był członkiem Narodowej Partii Robotniczej, a w 1933 po rozpadzie organizacji częstochowskiej tejże partii współzałożycielem Narodowego Stronnictwa Pracy. W 1940–41 przewodniczył Radzie Nadzorczej Spółdzielczego Banku Ludowego. Zm. w 1941 w Częstochowie, pochowany został na cmentarzu Kule (kwatera 72, rząd W, grób 8). Odznaczony był Orderem Zasługi II kl. (1929).

W małżeństwie z Florentyną Siegoczyńską (ok. 1874–1964) miał syna Walentego Michała (ok. 1914–1931) oraz córki: Monikę, zamężną z Izydorem Grabowym, majorem Wojska Polskiego, oraz Kazimierę, zamężną Mazurek.

Juliusz Sętowski, Cmentarz Kule w Częstochowie. Przewodnik biograficzny, Częstochowa 2005, s. 319.

Juliusz Sętowski