Niska ulica

Niska ulica, przebiega w częstochowskiej dzielnicy Ostatni Grosz. Znajduje się u podnóża wzniesienia. Nosiła tę nazwę przed II wojną światową; wcześniej nazywała się Mokra. Była i jest zabudowana domami jednorodzinnymi. Do lat 70. przebiegała w przybliżeniu w linii wschód–zachód. Jej część wschodnia została zlikwidowana po wytyczeniu i budowie Al. → Niepodległości (do 1992: Związku Walki Młodych) oraz wzniesieniu gmachów całorocznego schroniska młodzieżowego Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych (obecnie działają tam różne instytucje i sklep). Pozostałość ul. Niskiej powiększono, dołączając do niej nowy fragment – łącznik z ul. Równoległą. Dojazd do obecnej ul. Niskiej jest możliwy tylko tym łącznikiem. Na starej części owej ulicy zachowała się przedwojenna kamienna nawierzchnia. Pozostała część wyłożona jest szutrem. Przy ul. Niskiej (dom nr 19; znajdował się przy nieistniejącym obecnie fragmencie ulicy) mieszkała rodzina Schlitterów: Józef (ok. 1872–1941; majster jednej z fabryk włókienniczych), jego żona Olga z Müllerów (1892–1947; urzędniczka fabryki włókienniczej „Częstochowianka”), ich syn → Alfred (1903–41; kierownik Sądu Grodzkiego w Częstochowie, zamordowany w niemieckim obozie koncentracyjnym Auschwitz) oraz żona Alfreda – Jadwiga z Woźniaków, 2º v. Schlitter-Drachalowa (nauczycielka Publicznej Szkoły Powszechnej nr 17 im. Józefa Piłsudskiego, przy ul. Narutowicza 185; w 1946 i 1947 prowadziła przy ul. Niskiej 19 pracownię pończoszniczą).

Juliusz Sętowski, Cmentarz ewangelicko-augsburski w Częstochowie. Przewodnik biograficzny, Częstochowa 2006, s. 148–149 (dotyczy rodziny Schlitterów); – Janusz Brandys, Witold Mielczarek, Częstochowa i okolice. Przewodnik, Warszawa 1982, s. 150; – Książka adresowa miasta Częstochowy 1947, [b.m.r.w.], s. 90; – Przewodnik po Jasnej Górze, Częstochowie i okolicy. Przemysł, Częstochowa 1946, s. 20; – Zbigniew Grządzielski, Był taki czas… Okupacyjne epizody Częstochowy im powiatu częstochowskiego w latach 1939–1945, „Instytut Filozoficzno-Historyczny. Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Częstochowie. Biuletyn” 2001 nr 27/8, s. 142; –„Goniec Częstochowski” 1939, nr 3, s. 3 (wydanie okupacyjne); „Głos Narodu” 1947, nr 79, s. 3 (nekrolog Olgi Schlitter); – Robert Kazimierski, „Ulice Częstochowy”, s. 46, maszynopis w zbiorach Ośrodka Dokumentacji Dziejów Częstochowy Muzeum Częstochowskiego; materiały w zbiorach Ośrodka Dokumentacji Dziejów Częstochowy Muzeum Częstochowskiego.

Paweł Michalski