Kozicki Jan

Kozicki Jan (1891–1979), nauczyciel, działacz na rzecz przyłączenia Górnego Śląska do Polski, wizytator szkolny, członek konspiracji nauczycielskiej. Ur. 28 I 1891 w Sosnowcu.

W 1914 ukończył studia matematyczne i filozoficzne na paryskiej Sorbonie. Pracę nauczycielską rozpoczął w 1917 w Gimnazjum Macierzy Szkolnej w Mińsku, w 1918–28 był nauczycielem matematyki w I Gimnazjum Państwowym im. H. Sienkiewicza w Częstochowie. Angażował się w działalność na rzecz przyłączenia Górnego Śląska do Polski. Od 1919 był członkiem sekcji odczytowej Komitetu Obrony Śląska. Od 1920 działał w Komitecie Plebiscytowym Okręgu Częstochowskiego; m.in. 20 VI tr. wraz z nauczycielami Wacławem Fidlerem i Edmundem Kozickim uczestniczył w wiecu we Włoszczowie. Od 4 VIII 1920 kierował podkomisją propagandową Komitetu Plebiscytowego Okręgu Częstochowskiego. Był współorganizatorem i uczestnikiem (opiekunem tzw. rewirów) Wielkiej Kwesty na Plebiscyt Górnośląski, która odbyła się 20 II 1921 w Częstochowie. W 1924 uzyskał dyplom Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego uprawniający do nauczania w szkołach średnich. W 1927 wszedł w skład Rady Miejskiej w Częstochowie z listy Bloku Demokratycznego. W 1929 otrzymał nominację na wizytatora Kuratorium Okręgu Szkolnego Warszawskiego, a w 1933 na wizytatora Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. W 1938–39 był dyrektorem Liceum im. Jana Zamoyskiego w Warszawie. W okresie okupacji niemieckiej prowadził tajne nauczanie, był kierownikiem zespołu szkolnictwa średniego ogólnokształcącego Tajnej Organizacji Nauczycielskiej. Po upadku Powstania Warszawskiego w 1944 więziony w niemieckich obozach koncentracyjnych Gross-Rosen i Buchenwaldzie. W 1945 wrócił do kraju. W 1945–48 uczył w Śląskich Zakładach Technicznych w Katowicach. Od 1949 był nauczycielem w VI Liceum Ogólnokształcącego im. T. Rejtana w Warszawie. Pomysłodawca i inicjator polskich olimpiad matematycznych (wychował 18 olimpijczyków, w tym dziewięciu laureatów), członek honorowy Polskiego Towarzystwa Matematycznego. Był autorem wielokrotnie wznawianego Zbioru zadań algebraicznych. Zm. 17 IV 1979 w Warszawie, został pochowany na tamtejszym cmentarzu komunalnym. Odznaczony m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1966), Złotym Krzyżem Zasługi i Medalem Komisji Edukacji Narodowej.

Encyklopedia powstań śląskich, Częstochowa 1982, s. 85; – Spis nauczycieli szkół wyższych, średnich, zawodowych, zestawił Zygmunt Zagórowski, Warszawa–Lwów 1926, s. 291; Sienkiewiczacy. Nauczyciele i wychowankowie IV LO im. H. Sienkiewicza w Częstochowie 1862–2012. Słownik biograficzny, oprac. Aleksander Cieślak i Juliusz Sętowski, Częstochowa 2012, s. 209; IV Liceum Ogólnokształcące im. H. Sienkiewicza w Częstochowie 1862–2007. Szkoła, nauczyciele, wychowankowie, pod red. Juliusza Sętowskiego, Częstochowa 2007, s. 183–184 (biogramy); Ryszard Szwed, Radni miasta Częstochowy w latach międzywojennych (1929–1939), [w:] Społeczeństwo Częstochowy w latach 1918–1939, Częstochowa 1997, s. 50; Częstochowa i region wobec powstań śląskich 1919–1920–1921. Miejsca – ludzie – wydarzenia, Częstochowa 2020, s. 51, 96; Aneta Ignatowicz, Tajna oświata i wychowanie w okupowanej Warszawie, Warszawa 2009, s. 30; – „Express Częstochowski” 1929, nr 57, s. 2; 1930, nr 56, s. 3; „Goniec Częstochowski” 1921, nr 41 (20 II), s. 3.

Andrzej Kuśnierczyk, Juliusz Sętowski