Jastrzębski Stanisław Jan

Jastrzębski Stanisław Jan (1862–1937), właściciel zakładu ogrodniczego, działacz społeczny, członek Rady Miejskiej w Częstochowie. Ur. 26 VIII 1862 w Pułtusku, był synem Hilarego (1831–) i Ludwiki z Cierzkowskich.

Jastrzębski ukończył gimnazjum w Pułtusku, a później szkołę ogrodniczą w Warszawie. Pracował jako ogrodnik w majątku Mordy na Podlasiu. Na początku lat 80. XIX w. przeniósł się do Częstochowy, gdzie od 1884 dzierżawił ogród przy ul. Dojazd (Piłsudskiego) na tyłach Hotelu Angielskiego (→ Hotel Polonia). W tym okresie posiadał sklep ogrodniczy z kwiaciarnią przy I Alei 10 (później 16). W 1906 należał do współzałożycieli → Towarzystwa Ogrodniczego w Częstochowie. Od 1907 należał do Komitetu Tymczasowego → Wystawy Przemysłowo-Rolniczej, a w lutym 1908 został wybrany do komisji budowlanej tejże wystawy. Podczas samej wystawy w 1909 prezentował kwiaty; stoisko zakładu ogrodniczego Jastrzębskiego zwracało powszechną uwagę zwiedzających pięknym, białym orłem na czerwonym tle, wykonanym z kwiatów. Aresztowany za zaprezentowane godło Polski, wkrótce został zwolniony. Zakład ogrodniczy Jastrzębskiego otrzymał na wystawie dwa złote i trzy srebrne medale za pokazane kwiaty, wieńce, wiązanki, biżuterię kwiatową. Jastrzębski chętnie przekazywał owoce i kwiaty ze swojego ogrodu na cele społeczne, m.in. jako fanty na zabawy, z których wpływy przeznaczane były na rzecz → Towarzystwa Dobroczynności dla Chrześcijan i Straż Ogniową Ochotniczą (SOO). W 1912 wprowadził w swoim sklepie sprzedaż rabatową, z której dochód przeznaczony był na kolonie letnie dla najuboższych dzieci. Jastrzębski należał do SOO oraz zarządu Stowarzyszenia Rzemieślniczo-Przemysłowego. W 1916 w związku z trudną sytuacją żywnościową w mieście, Jastrzębski na łamach „Gońca Częstochowskiego” zwrócił się do proboszczów parafii częstochowskich, aby wyszukiwali leżące odłogiem grunty i rozdzielali je między najuboższych mieszkańców, którzy mogliby tam hodować warzywa. Radził też np., jakich ziemniaków używać do sadzenia, aby plon był obfitszy. W 1917 w wyborach kurialnych do Rady Miejskiej (RM) Jastrzębski został jej członkiem; w RM pracował w komisjach: podatkowej, ds. urzędniczych, żywnościowej, mięsnej. W marcu tr. powołany został w skład Wydziału Rady Narodowej Powiatu Częstochowskiego. W końcu 1918 sprzeciwiał się na forum RM rozszerzeniu jej składu o nowych radnych z ugrupowań robotniczych. W grudniu 1917 (po śmierci → Karola Zawady) został prezesem Towarzystwa Ogrodniczego w Częstochowie. W latach 20. i 30. był w Częstochowie m.in. członkiem zarządów: → Stowarzyszenia Właścicieli Nieruchomości, Koła Zjednoczenia Stanu Średniego (gdzie pełnił funkcję wiceprezesa), od 1934 Koła Towarzystwa Miłośników Przyrody. Zm. 25 VI 1937 w Częstochowie, pochowany został na cmentarzu Kule, w kwaterze 5, rząd VII, grób nr 15.

W małżeństwie z Rozalią Apelt (1861–1928), córką Mateusza, miał syna → Stanisława Joachima, córki: Stefanię i Zofię, zamężną Kurpińską, które zginęły w obozie Auschwitz (Oświęcim).

Juliusz Sętowski, Cmentarz Kule w Częstochowie. Przewodnik biograficzny, Częstochowa 2005, s. 121–122; Bogdan Jastrzębski, Historia rozwoju ogrodnictwa regionu Częstochowskiego, Częstochowa 1983, s. 11, 12 (fotografia), 13; Przewodnik po Częstochowie i okolicy, Warszawa 1909, s. XIII (reklamy); – „Gazeta Częstochowska” 1909, nr 67, s. 5; „Goniec Częstochowski” 1907, nr 330, s. 2, 1908, nr 174, s. 2, 1909, nr 8, s. 3, 1910, nr 81, s. 2, nr 89, s. 2, 1912, nr 29, s. 2, nr 90, s. 3, 1913, nr 176, s. 2, 1917, nr 67, s. 2, nr 278, s. 2, 1928, nr 106, s. 2 (dotyczy żony Rozalii), 1937, nr 145, s. 2; „Kurier Codzienny” 1927, nr 25, s. 4; „Słowo Częstochowskie” 1931, nr 1, s. 4; – Archiwum Państwowe w Częstochowie, Akta miasta Częstochowy 27/42, t. XII, k. 729, 730; Magistrat Częstochowy 4998, s. 2, 624, 5011, s. 7, 9, 5718, s.14; – informacje wnuka, Bogdana Jastrzębskiego z Częstochowy oraz fotografie i dokumenty w jego posiadaniu; – odpis z inskrypcji nagrobnej.