Gimnazjum Związkowe. Gimnazjum Związku Zawodowego Nauczycielstwa Polskich Szkół Średnich

Gimnazjum Związku Zawodowego Nauczycielstwa Polskich Szkół Średnich, potocznie nazywane Gimnazjum Związkowym, miało charakter humanistyczny. Utworzone w 1922 r., funkcjonowało w kamienicy (należącej do Jana Bielawskiego) przy ul. Miedzianej 27 (później była to ul. Hugona Kołłątaja, następnie Józefa Sowińskiego. Obecnie budynek zajmowany przez Bank Ochrony Środowiska przy Al. → Jana Pawła II 54). Szkoła posiadała niepełne prawa gimnazjum państwowego. Głównym organizatorem szkoły, a później jej administratorem był nauczyciel Józef Dziuba. W skład grona nauczycielskiego wchodzili m.in.: ks. → Wojciech Mondry (religia), → Stanisław Barylski (rysunki), → Kazimierz Staszewski (rysunki, prace ręczne), Franciszek Chmura (gimnastyka), Władysław Hyla (chemia, fizyka, przyrodoznawstwo), Stanisław Nowak (geografia), → Tadeusz Prüffer (historia, język polski), Julian Rzędowski (matematyka), Karol Wopaleński (śpiew). W 1925–33 nauczycielką w klasach wstępnych Gimnazjum Związkowego była Ludwika Piątek (→ Ludwika Dziuba). W 1922–1930 szkołą kierowali kolejno: → Karol Wolfke, nauczyciel, a w 1930–33 dr Wincenty Jasiewicz. W 1933 szkoła została przejęta przez Towarzystwo Szkoły Społecznej i od tego roku nosiła nazwę Prywatne Gimnazjum i Liceum Męskie Towarzystwa Szkoły Społecznej.

Spis nauczycieli szkół wyższych, średnich, zawodowych, seminariów nauczycielskich oraz wykaz zakładów naukowych i władz szkolnych. Rocznik II, zestawił Zygmunt Zagórowski, Warszawa–Lwów 1926, s. 292; – Juliusz Sętowski, Szkoły w budynku przy alei Jana Pawła II nr 54. Przyczynek do dziejów oświaty częstochowskiej, „Częstochowski Biuletyn Oświatowy” 2018, nr 1 (107), s. 86–88; – „Goniec Częstochowski” 1931, nr 49, s. 52; – materiały w zbiorach Ośrodka Dokumentacji Dziejów Częstochowy Muzeum Częstochowskiego.

Juliusz Sętowski