Dyskusyjny Klub Filmowy „Lech”

Dyskusyjny Klub Filmowy „Lech”, prowadził działalność w 1982–91 przy → Wojewódzkim Domu Kultury (od 1990 → Wojewódzki Ośrodek Kultury). DKF pozwalał widzowi na obcowanie z kinematografią polską i światową. Założycielem był Ryszard Królicki. Nazwa Klubu została nadana, aby uhonorować Lecha Wałęsę – lidera ówczesnej „Solidarności”. Początki funkcjonowania Klubu były bardzo trudne; pierwsze projektory nie kwalifikowały się do pokazów stacjonarnych. W 1983 zorganizowano pierwsze seminarium filmowe w ramach spotkań zatytułowanych Panorama gatunków filmowych. W sesji poświęconej science-fiction wziął udział prof. Jerzy Toeplitz, światowy autorytet historii kina. Serię spotkań urozmaicono i wzbogacono trzydniową sesją filmową; zaprezentowano wówczas dziewięć filmów, m.in. Golema i Wojnę światów – następne stulecie w reżyserii Piotra Szulkina, Bliskie spotkania III stopnia Stevena Spielberga, Saturn III Stanleya Donena, Gwiezdne wojny Georga Lucasa, Obcego – 8 pasażera Nostromo Ridleya Scotta, Śmierć na żywo Bertranda Taverniera. Organizowano też seminaria filmowe z cyklu Słowo i obraz. W 1985 wprowadzono kino lektur szkolnych. Od 1987 odbywały się poranki filmowe dla dzieci. W 1988 miała miejsce wystawa retrospektywna dotycząca historii DKF „Lech”. W Klubie zrealizowano też trzydniowe seminarium pt. Echa wojny wietnamskiej w kinie amerykańskim, podczas którego pokazano jedenaście filmów. W ramach Szwajcarskiego Kina Młodych pokazano cztery filmy fabularne i siedem etiud. W DKF „Lech” odbyło się ok. 40 prelekcji filmowych. Realizowano spotkania, pokazy, seminaria poświęcone twórczości uznanych polskich reżyserów (m.in. Andrzeja Wajdy, Wojciecha Hassa, Romana Polańskiego, Tadeusza Konwickiego, Marka Piwowskiego), jak i twórców zagranicznych. W 1984 podczas seminarium z cyklu Słowo i obraz poświęconego twórczości Andrzeja Wajdy, pokazano dwanaście filmów reżysera, będących adaptacjami literatury. Z wykładami wystąpili wówczas Tadeusz Lubelski, Andrzej Werner i Tadeusz Miczka. Impreza zapoczątkowała cykl prezentacji dorobku polskiej kinematografii. W 1985 zorganizowano seminarium filmowe Poza konwencją; była to kolejna impreza filmowa organizowana przez DKF. Podczas niej pokazano filmy: Miloša Formana, Luchino Viscontiego, Wernera Herzoga, Ingmara Bergmana, Francisa Forda Coppoli, Andrzeja Żuławskiego. W DKF zaprezentowano również po raz pierwszy polskiej publiczności filmy Rainera W. Fassbindera, reżysera, którego dokonania były szeroko komentowane w Republice Federalnej Niemiec. Od września 1983 w DKF „Lech” działały sekcje dziecięca i młodzieżowa; uczestnicy spotykali się co tydzień na pokazach filmowych połączonych z konkursami, krótkimi wykładami na temat obejrzanego repertuaru. Prezentacje filmów odbywały się w sali kameralnej WDK; do 1986 ustawione były na niej fotele kinowe. Z DKF „Lech” współpracowali: Stanisław Siwiński – operator → kina „Wolność” i → Dyskusyjnego Klubu Filmowego „Rumcajs”, Anna Wnuk, Tadeusz Piersiak – założyciel Ośrodka Kultury Filmowej i kierownik kina studyjnego „Relax” (→ kino „Relax”), a także studenci → Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Częstochowie. Po wyjeździe Ryszarda Królickiego za granicę w 1987 kierownictwo DKF przejęły Maja Chadryś i Ewa Grabowska, a w 1990 – Tadeusz Piersiak. W 1991 z powodu słabnącego zainteresowania kinem oraz pojawienia się wideo Klub zamknięto.

Dorota Musiał, Wojewódzki Dom Kultury w Częstochowie (1975–1990), [w:] Regionalny Ośrodek Kultury w Częstochowie (1955–2020), praca zbiorowa pod red. J. Sętowskiego, Częstochowa 2023, s. 48, 49, 160; 35 lat Regionalnego Ośrodka Kultury w Częstochowie, red. A. Woźniak, Częstochowa 2010, s. 31; Agnieszka Kmieć, Przegląd filmów science-fiction w Dyskusyjnym Klubie Filmowym „Lech”, „Informator Kulturalny Województwa Częstochowskiego” 1983, nr 4, s. 7; Seminarium w DKF „Lech”, „Informator Kulturalny Województwa Częstochowskiego” 1985, nr 5, s. 57; – Archiwum Państwowe w Częstochowie, Sprawozdanie z działalności Wojewódzkiego Domu Kultury za rok 1987, sygn. 8/695/0/–/28.

Juliusz Sętowski